Cafanalılar Derneği Başkanı Veysel Fırat, Malatya kayısısının ‘Malatya’da sahipsiz' olduğunu öne sürerek, bu duruma tepki gösterdi ve “Malatyalı kendinden olandan umudu kesti artık Sayın Valimizden yardım bekliyoruz. ” dedi.
Fırat'ın açıklaması şöyle:
"Malatya için stratejik bir ürün olan Malatya Kayısısı, hem Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından hem de Avrupa Birliği’nde coğrafi işaret tesciline sahiptir. Bu tescil şu anlama gelir: Ürün Malatya ve çevresine özgüdür benzeri yoktur. İklim, toprak ve üretim yöntemi kaliteyi belirler, muadili yoktur. İsmi başka bölgelerde üretilen kayısılar için kullanılamaz, başka bölgelerde yetişen ve üretilen kayısı ürünleri Malatya Kayısısı adıyla satılamaz. Uluslararası pazarda korunur.
AB tescili özellikle önemli, çünkü Malatya kayısısı Avrupa’da da resmen korunan bir bölgesel marka sayılıyor.
Avrupa’da korunuyor ama maalesef Malatya’da ne resmi ne de gayrı resmi olarak korunmamaktadır. Korunmadığı gibi kayısı ve kayısı üreticisi üzerine yok edici uygulamalar yapılmaktadır. Bu uygulamalardan dolayı kayısı üreticisi, sahipsizliğin ve ihanetin elinden can çekişiyor. Kayısı ticaretinden kazanç elde eden irili ufaklı binlerce esnaf, kayısı üretimini direkt etkileyecek faaliyetlerde bulunarak kısa vadede kazanç sağlarken, uzun vadede Malatya’nın ödeyeceği ağır bedele sebep olmaktadırlar. Yaptığı tarımsal faaliyet ile kazanç sağlayamayan üretici, gün gelecek bu üretimden vaz geçecektir. Kayısının olmadığı bir Malatya’da 600 milyon dolara yaklaşan para Malatya’ya gelmeyecek demektir. Yüz bini aşkın çiftçinin, tarım işçisinin, esnafın, tedarikçinin, nakliyecinin kayısı ile hiç alakası olmayan emlakçının bile iş yapamaz duruma gelmesi demektir
Kayısı ile az çok ilişkisi olan herkes bilir ki kayısı bahçeleri her yıl ürün vermez. En iyi ihtimalle 2 yılda bir çiftçinin emeğini kurtaracak ürün verir. Örnek verecek olursak, Cafana, Kuyulu, Örnek Köy ve Aydınlar köyünü içine alan Çerkez Yazısı’nda üç yıldan beri kayısı bahçeleri emeği karşılayacak ürün vermemiştir. Üretim süreci zahmetli, maliyetli ve yıllara dayanmaktadır. İşte bundan dolayı Malatya Kayısı’sı değerlidir. Bu değeri korumak, ihracatçını, siyasetçinin, yerel yöneticinin ve merkezi yönetimin görevidir.
Bir kayısı üreticisi için fiyatların en az, maliyeti + makul kârı karşılayacak seviyede olması gerekir. Bugünkü maliyetler (işçilik, kurutma, paketleme, lojistik, vb.) göz önüne alındığında: Minimum adil üretici fiyatı: 450 TL–550 TL / kg olması gerekirken; Rekabetçi ve sürdürülebilir fiyat ise 550 TL–700 TL/ kg olması gerekir.
Bu fiyat aralığı üreticinin maliyetlerini karşılayıp, ürünün kalite ve dünya pazarında rekabet edebilirliği olur ki bizim kayısını rakibi bile yok.
Fakat piyasadaki fiyatlar 200 ile 330 TL/kg civarında. Gözüken o ki üretici sürdürülebilir ücreti alamamaktadır. Malatya piyasasında sözbirliği edilmişçesine bir tavan fiyat üzerinden üreticilerin emeğine değer biçilip hem üreticinin hakkı gasp edilmekte hem de Malatya’nın ekonomisine ve geleceğine darbe vurulmaktadır.
‘’Özbekistan ya da İran’dan ihraç edilen kayısılar, Malatya kayısısına karıştırılarak Malatya kayısısı diye ihraç eiyor, küçük esnaf Malatya kayısısı diye ithal kayısı pazarlıyor, serbest bölgelere gelen ithal kayısılar Malatya kayısısı gibi işlem görüyor.’’ söylentileri Malatya kayısısının pazarını ve itibarını yok ederken ne siyasiler ne de kayısıdan zenginleşmiş tüccarlar ses çıkarıyor. Ne Malatya Ticaret Borsası ne de Malatya Ticaret ve Sanayi Odası konu ile alakalı olumlu ya da olumsuz kamuoyuna açıklamada bulunuyor.
Altı adet vekilimiz var. Bir tanesi siyaseti kullanarak büyük bir iş insanı olma yolunda ilerlerken geri kalan beş vekilimiz de Reis’in aurasından faydalanarak elde ettikleri siyasi başarıdan dolayı tembel siyasetçiliğin örneği olarak siyasi literatüre geçme yolunda ilerliyorlar. Öyle ki Reis kızmasın diye Malatya’nın sorunlarını dile getirmekten kilometrelerce uzakta duruyorlar.
Geçenlerde eski bakan, mevcut milletvekili Sayın Bülent TÜFENKÇİ, kaçak kayısı yakalandığı yönünde açıklama yaparak, Malatya kayısısı olarak satıldığı bilgisi olanların savcılıklara başvurması gerektiği, yönündeki açıklamalarını basında gördüm. Bu açıklama bile vatandaşın sahipsizliğine en büyük delildir. Bir siyasetçi olarak işi vatandaşa bıraktıysanız vah Malatya’nın haline.
MALATYALI SAYIN VALİMİZDEN YARDIM BEKLİYOR.
Malatyalı kendinden olandan umudu kesti artık Sayın Valimizden yardım bekliyoruz. Kayısı ithalatının engellenmesini istemek hem insani değil hem de hukuki değildir. Üretici istiyor ki ithal kayısı Malatya Kayısısı diye pazarlanmasın. İsteyen 100 TL’ye ithal kayısı alsın isteyen 1000 TL’ye Malatya Kayısısı alsın. Kayısı üreticileri olarak aldatmaların önlenmesini istiyoruz.
Sayın Valimizden yoğun kar yağışı nedeniyle ertelediği ‘’Malatya Kaysısı Sahte Patent Kullanımının Önlenmesi’’ konulu geniş katılımlı toplantıyı bir an önce gerçekleştirip, Malatya’ya sahip çıkması gerekenlere bir şeyler hatırlatmasını acilen bekliyoruz."
Bülten
